Центрге тартқыш үдеу

a = v²/r. Бұрылыста қозғалыс бағытын өзгертетін үдеу.

ФизикаҚозғалыс және күштерӨтілетін сынып: 9 сынып
a=v2ra = \dfrac{v^2}{r}
Шамалардың мағынасы мен бірліктері
БелгіМағынасыБірлігі
aaЦентрге тартқыш үдеу — шеңбер бойымен қозғалыстағы үдеум/с²
vvЖылдамдық — сызықтық жылдамдықм/с, км/сағ
rrРадиус — траектория радиусысм, м, км

Калькулятор

Нені табамыз?

Үдеу шеңбердің центріне бағытталған. Центрге тартқыш күш: F = m·a.

Қарапайым түсіндірме

Жылдамдық модулі тұрақты болса да, бағыты өзгереді — демек, үдеу бар. Жылдамдық екі есе артса, бұрылыстағы үдеу төрт есе өседі, сондықтан тез жүретін көлік бұрылыста қауіпті.

Мысал

Көлік 20 м/с жылдамдықпен радиусы 100 м бұрылыста: a = 400 / 100 = 4 м/с².

Есте сақта